Feedback. Kritiek. Wie heeft er geen moeite mee? (Wat? Jij niet? Dan hoef je niet verder te lezen 😉 )
’t Is soms best even slikken als je commentaar op je tekstwerk krijgt. Struikel jij er ook wel eens over? Realiseer je dan dit:
1. De proeflezer heeft kritiek op je tekst. Niet op jou als persoon.
Dikke draden lopen van jou naar je tekst. Hoofd, hart en handen zitten stevig vast aan je schrijfwerk. ‘Wees vooral kritisch, daar kan ik alleen maar van leren!’, zeg je tegen je proeflezer. Vervolgens slaat de kritiek in als een bom en voel jij je persoonlijk aangesproken.
De oplossing: draadjes doorknippen. Kruip uit je eigen web. Het gaat niet om jou, maar om de tekst. Diep ademhalen, glimlachen – en door.
2. De proeflezer geeft gewoon een frisse kijk op je verhaal.
Na het schrijven zit jij nog tot over je ellebogen in het schrijfproces. Je bent trots op je vondsten, het onderwerp, de mooie zinnetjes. Het was zwoegen, maar er staat iets!
Proeflezers hebben geen boodschap aan jouw tekstuele geploeter. Zij kijken of het verhaal overkomt. Hoe is de structuur, helderheid, de lekkerness?
Omarm hun kersverse kijk. Eén blik zegt meer dan duizend woorden. Letterlijk soms.
3. De eerste tekst is nooit perfect.
Reken op kritiek. Je hebt natuurlijk het liefst een aai over je bol en een 10 met een griffel. Maar da’s ijdele hoop.
Luidt de feedback ‘fantastische tekst, niks meer aan doen’? Dan moeten alle alarmbellen gaan rinkelen.
4. Zie de proeflezer als een van jouw echte lezers.
De proeflezer maakt als eerste kennis met jouw tekst. Het is je spreekwoordelijke testrijder. Als het ritje hém niet bevalt, is er een kans dat dat voor de echte lezers straks ook geldt. Luister daarom goed naar zijn tips, dan heb je ‘m niet voor niets ingeschakeld.
5. Laat de feedback even bezinken.
Slaap er een nachtje over. Neem afstand van je tekst en de feedback, en haal het op een later moment weer naar je toe:
distance lets you know
what’s worth keeping
and what to let go
Op bovenstaand blog kreeg ik ook feedback:
‘Die Engelse tekst aan het eind klinkt een beetje cheesy. Tegeltjeswijsheid. Snap je?’
Ja. Snap ik. En daarom deze bonustip: je mag natuurlijk zelf bepalen wat je met feedback doet. Kwestie van wijsheid en eigenwijsheid – en het kritieke punt daar tussenin.
Ik blijf ermee worstelen. Vooral als het je bij lastige schrijftopics überhaupt gelukt is er iets leesbaars van te maken en er een bak aan feedback komt. Primaire reactie: doe het lekker zelf dan als je het zo goed weet 🙂 :). Vooral de tip van het zien van de lezer als testrijder vind ik een hele fraaie en concrete. Ik ga mijn best doen! :).
Er is helemaal niks mis met dat primaire gevoel. Zolang je er maar niet naar handelt (afzender afzeiken/aanvliegen/ernstig letsel toedienen 🙂 ). Tip 7: reageer pas naar de proeflezer als de emotie weg is. Eerst een stukje hardlopen of zo.
Goede tips! Net wat je zegt, laat de feedback even bezinken en leer ervan. Of niet, dat is natuurlijk ook een keuze 😉
En als je er niet van leert, heb je ook wat geleerd 😉